Το κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννου Φ. Κωστόπουλου ιδρύθηκε το 1979, με την ευκαιρία του εορτασμού των εκατό χρόνων της Τραπέζης Πίστεως, νυν Alpha Bank, εις μνήμην του Ιδρυτού της Ιωάννου Φ. Κωστόπουλου, από τον τότε Πρόεδρό της Σπύρο Ι. Κωστόπουλο και τη σύζυγό του Ευρυδίκη. Σύμφωνα με το σκοπό του, όπως αυτός ορίζεται στο καταστατικό συστάσεως και λειτουργίας του, το Ίδρυμα επιδιώκει την ενδυνάμωση και προώθηση του Ελληνικού πολιτισμού, των γραμμάτων και των τεχνών εντός και εκτός της Ελληνικής επικράτειας.

Η δυσμενής οικονομική συγκυρία, που επικράτησε κατά το επισκοπούμενο έτος και αντανακλάται στους οικονομικούς δείκτες του παρόντος ετήσιου απολογισμού του Ιδρύματος, περιόρισε δραστικά τον αριθμό και το ύψος των ενισχύσεων. Δεδομένων των συνθηκών αυτών, η επιλογή των ενισχυθέντων προγραμμάτων σχετίζεται κυρίως με δεσμεύσεις ηθικού και συμβολικού χαρακτήρα για τη συνέχιση ή ολοκλήρωση προγραμματικών δράσεων που είχαν ξεκινήσει κατά τα παρελθόντα έτη. Μεμονωμένα δε, προκρίθηκε η ανάγκη να στηριχθούν αυτοτελείς πρωτοβουλίες και εγχειρήματα που συντείνουν στη γόνιμη εμπέδωση των σκοπών του Ιδρύματος.

Στο πεδίο της έρευνας και των ελληνικών γραμμάτων ευοδώθηκαν με την, επί σειρά ετών, στήριξη του Ιδρύματος συστηματικές και εργώδεις προσπάθειες που αναδεικνύουν το εύρος του ελληνικού πολιτισμού σ’ όλες τις εκφάνσεις του. Εξ’ αυτών, χαρακτηριστικά αναφέρεται εδώ η διεξαγωγή οργανωμένης ενάλιας αρχαιολογικής έρευνας του Ελληνικού Ινστιτούτου Μελετών Αρχαίας και ΜεσαιωνικήςΑλεξάνδρειας στο ανατολικό λιμάνι της ομώνυμης πόλεως. Η εν λόγω διεπιστημονική ελληνική αποστολή πραγματοποιείται χάρη στην ετήσια στήριξη του Ιδρύματος εδώ και οκτώ χρόνια, υπό την αιγίδα του Ελληνικού Υπουργείου Πολιτισμού και τη σύντονη άδεια του Ανώτατου Αρχαιολογικού Συμβουλίου της Αιγύπτου. Η αποτίμηση της σημασίας των σχετικών ευρημάτων για την αρχαία τοπογραφία της Αλεξάνδρειας επέτρεψε και τη στέγασή τους στο υπό σύσταση Ναυτικό Μουσείο στην περιοχή Stanley της πόλεως. Ακόμη, με τη σταθερή στήριξη του Ιδρύματος, εκπονήθηκε και εκδόθηκε μέρος του μεταφραστικού έργου της Ομηρικής Ιλιάδος του καθηγητή κ. Δημητρίου Μαρωνίτη σύμφωνα με τις νέες απαιτήσεις της μεταφραστικής θεωρίας και πρακτικής. Παράλληλα, ολοκληρώνονται ήδη η συγγραφή πρωτότυπων ερευνητικών εργασιών, όπως του κ. Παναγιώτη Καμπάνη για τα Φυλακτά της Ύστερης Αρχαιότητας και τον μετασχηματισμό τους από τη χριστιανική κοινωνία, καθώς και της κ. Αθανασίας Μαλαγαρδή για την τυπολογία των ελληνικών σκυφοειδών αγγείων. Περαιτέρω στηρίχτηκε, επίσης, το έργο φορέων και οργανισμών με σταθερή παρουσία στην ελληνική πνευματική ζωή επί συναπτές δεκαετίες. Σημειώνεται εδώ η ολοκλήρωση του έργου ψηφιοποιήσεως ιστορικών τεκμηρίων του Σωματείου των Φίλων της Σχολής Χιλλ, η συνέχιση στη στήριξη του ετήσιου κύκλου θεματικών επιστημονικών διαλέξεων του Νομισματικού Μουσείου, καθώς και η αντιμετώπιση λειτουργικών εξόδων οργανισμών της ελληνικής περιφέρειας, όπως του Πολιτιστικού Αναπτυξιακού Κέντρου Θράκης και του Πελοποννησιακού Λαογραφικού Ιδρύματος.

Στον τομέα της παιδείας ανανεώθηκε η δυνατότητα εκπαιδευτικών και πολιτιστικών Ιδρυμάτων να παρέχουν υποτροφίες σε μαθητές και νεόκοπους ερευνητές και καλλιτέχνες. Στο πλαίσιο αυτό, χορηγήθηκε για όγδοη συνεχή χρονιά από το Πανεπιστήμιο Κρήτης μεταπτυχιακή υποτροφία εις μνήμην Σταύρου Κωστοπούλου σε φοιτητή με πρωτότυπη έρευνα στην Ιστορία της Τέχνης της Δύσεως, ενώ ενδυναμώθηκε αντίστοιχα το Πρόγραμμα Υποτροφιών του Ιδρύματος Fulbright για την μετεκπαίδευση τριών Ελλήνων ερευνητών και καλλιτεχνών σε πανεπιστήμια και καλλιτεχνικά ιδρύματα των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής στον τομέα της αρχιτεκτονικής, της σκηνογραφίας και της φωτογραφίας. Στην ελληνική περιφέρεια στηρίχθηκαν κατά περίπτωση εκπαιδευτικές δράσεις για νέους, όπως το «Ελληνικό Καλοκαίρι» (Greek Summer) για τη θερινή επιμόρφωση Αμερικανών μαθητών στο Παλαιοχώρι Παγγαίου Δράμας μια παράδοση σαράντα ετών και πλέον της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, αλλά και το πρόγραμμα ετήσιων υποτροφιών του Ιδρύματος Θρακικής Τέχνης και Παράδοσης για την επιμόρφωση παλλινοστούντων Ελλήνων στις εικαστικές τέχνες. Σταθερή δε στήριξη με ειδικό συμβολικό βάρος στο χώρο των εγκυκλίων σπουδών αποτελεί και αυτή του Ζωγραφείου Γυμνασίου - Λυκείου Κωνσταντινουπόλεως.

Το Ίδρυμα ενίσχυσε επίσης και μεμονωμένες πρωτοβουλίες προσώπων και φορέων που συμβάλλουν με πρωτότυπο τρόπο στην παραγωγή της σύγχρονης έρευνας. Δέσμη τέτοιων πρωτοβουλιών ενισχύθηκε προκειμένου να προωθηθεί περαιτέρω η έρευνα της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς, όπως αυτή εγγράφεται στο φυσικό και πολιτιστικό περιβάλλον της Μεσογείου. Με τη συνδρομή του Ιδρύματος εκδόθηκε, έτσι, η μονογραφία της κ. Δήμητρας Καμαρινού για τη ναυπηγική τεχνολογία της Μεσογείου κατά τη μυκηναϊκή εποχή, η οποία έχει στο παρελθόν τιμηθεί με το Βραβείο Γεωργίου Οικονόμου της Τάξεως των Γραμμάτων και των Τεχνών της Ακαδημίας Αθηνών. Προς την ίδια κατεύθυνση ενισχύθηκε το συνέδριο που διοργάνωσε στην Αθήνα το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Νεότερης και Σύγχρονης Ελληνικής Ιστορίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, σε συνεργασία με το ομόλογο Τμήμα του Πανεπιστημίου της Minnesota. Η εν λόγω συνάντηση περιέλαβε πλήθος ανακοινώσεων που κατέδειξαν μεταξύ άλλων το ευρύ φάσμα της μεσογειακής πραγματικότητας από τον ύστερο Μεσαίωνα ως τις μέρες μας στα πεδία των αντιλήψεων, των κοινοτήτων και των πολιτικών μεταβάσεων.

Στον τομέα της καλλιτεχνικής δημιουργίας συνεχίστηκε για μια ακόμη χρονιά η συνδρομή μας στην πραγματοποίηση καλλιτεχνικών θεσμών στα πεδία της θεατρικής, μουσικής και χοροθεατρικής δημιουργίας. Προς αυτή την κατεύθυνση, το Ίδρυμα συνέδραμε εκ νέου το Εθνικό Θέατρο για τη διοργάνωση της ετήσιας πρωτοβουλίας του με τον θεματικό τίτλο «Αναγνώσεις» με σκοπό την προβολή νέων ελλήνων θεατρικών συγγραφέων, την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία Έναστρος για την πραγματοποίηση του 4ου Διεθνούς Μουσικού Φεστιβάλ Αίγινας, καθώς και την Κοινωφελή Επιχείρηση Δήμου Καλαμάτας «ΦΑΡΙΣ» για τη διοργάνωση του 15ου Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας. Οι τρεις αυτοί θεσμοί, διεσπαρμένοι στην Αθήνα, την Αίγινα και την Καλαμάτα αντίστοιχα, ενδυναμώνουν τον πολιτιστικό χάρτη της χώρας και προσφέρουν το υπόβαθρο για την παρουσίαση του έργου πρωτοεμφανιζόμενων και καταξιωμένων δημιουργών, αλλά και πειραματικών ομάδων της ελληνικής και διεθνούς καλλιτεχνικής σκηνής. Με γνώμονα δε την ανάδειξη του έργου Ελλήνων ή ελληνικής καταγωγής εικαστικών καλλιτεχνών, το Ίδρυμα και το Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης με τη συνεργασία της Πινακοθήκης Κατσίγρα στη Λάρισα συμπαρουσίασαν στο Κέντρο Σύγχρονης Τέχνης αναδρομική έκθεση της καλλιτέχνιδος Αθηνάς Τάχα. Η έκθεση, που περιελάμβανε πλέον των εκατό έργων και τεκμηρίων της ελάχιστα γνωστής στο ελληνικό κοινό δημιουργού, αποτύπωσε τον πλούτο και την εσωτερική συνεκτικότητα της δημιουργίας της στην περιβαλλοντική γλυπτική και την εννοιολογική τέχνη. Το εγχείρημα, που συνοδεύεται από τεκμηριωμένο κατάλογο, θα παρουσιαστεί κατόπιν στη Λάρισα και την Αθήνα.

Και στα πεδία της καλλιτεχνικής δημιουργίας το Ίδρυμα στήριξε κατά περίπτωση την πραγματοποίηση πρωτότυπων και δυναμικών εγχειρημάτων. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρεται η έκδοση, με την αποκλειστική συμβολή του Ιδρύματός μας, του ελληνικού και του αγγλικού συνοδευτικού καταλόγου θεματικής εκθέσεως στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης σχετικά με την πρόσληψη του Έρωτα ως μορφής, αξίας και προσώπου καθόλη την ελληνική αρχαιότητα. Ιδιαίτερα δε σημειώνονται οι περιπτώσεις, όπου το έργο των Ελλήνων δημιουργών, βασισμένο στο υλικό της αρχαίας και σύγχρονης πολιτιστικής κληρονομιάς, προβλήθηκε σε ευρωπαϊκούς χώρους. Ανάλογα παραδείγματα αποτελούν η παρουσίαση από τη Θεατρική Λέσχη της «Αντιγόνης» του Σοφοκλέους από το πρωτότυπο στο Βέλγιο και η ελληνοτουρκική κινηματογραφική παραγωγή της Εταιρίας Inkas Film Productions για τον 'Αγιο Γεώργιο τον Κουδουνά Πριγκηποννήσων με πλήθος συμμετοχών σε ελληνικά και τουρκικά φεστιβάλ.

Τέλος, η εξαρχής κοινωφελής δράση του Ιδρύματος φάνηκε και φέτος με τη σταθερή στήριξη προτοβουλιών κοινωνικού χαρακτήρα. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε δε στην υποστήριξη του έργου βιβλιοθηκών, Ιερών Μητροπόλεων, σωματείων και ιδρυμάτων αναπτυσσόμενων και παραμεθόριων περιοχών της ελληνικής περιφέρειας, καθώς και κέντρων της ελληνικής ομογένειας. Σημειώνονται εδώ ενδεικτικά η Ορθόδοξος Θεολογική Ακαδημία της Εκκλησίας της Αλβανίας, το Οικουμενικό Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως και οι Ιερές Μητροπόλεις Δέρκων και Πριγκηποννήσων, ο Σύλλογος «ΔΙΑ.ΛΟΓΟΣ» Βέρνης Ελβετίας για την Ελληνική Γλώσσα και τον Πολιτισμό και η Αδελφότητα των Ζυγοβιστινών «Η Μεταμόρφωση».

Διοικητικό Συμβούλιο Γιάννης Σ. Κωστόπουλος Πρόεδρος Αναστασία Σ. Κωστοπούλου Αντιπρόεδρος Δημήτριος Π. Μαντζούνης Ταμίας Φώτιος Π. Κωστόπουλος Σύμβουλος Κωνσταντίνος Δ. Κεραμεύς Σύμβουλος

Διεύθυνση Ιδρύματος Έκτωρ Π. Βερύκιος Διευθυντής Κατερίνα Χ. Κοσκινά Καλλιτεχνική Διευθύντρια Αθανάσιος Γ. Ευθυμιόπουλος Οικονομικές Υπηρεσίες Γραμματειακή Υποστήριξη Ασημίνα Ε. Στρογγύλη Βασιλική Κ. Φλώρου Μάγδα Ν. Τζεπκινλή